Denemeler

Bizim dilimizde Cenevre olarak yazdığımız ve söylediğimiz şehir burada Genève olarak yazılıyor ve “jönev” şeklinde söyleniyor. Daha önce oğlum bizi götürdüğünde hava sürekli yağmurlu olduğu için hiçbir yeri gezip göremeden kapalı mekanlarda vakit geçirmiştik. Bu defa Nyon’dan Cenevre’ye eşimle birlikte tren yolculuğu yaparak gittik. Yarım saatlik bir yolculuktan sonra Cenevre bizi güneşli bir hava ile karşıladı. Cenevre 200.000 kişilik nüfusu ile İsviçre’nin ikinci büyük şehri. Finans ve diplomasi merkezi olarak tanınıyor. Birleşmiş Milletler ve Kızılhaç gibi bir çok uluslararası kuruluşa ev sahipliği yapıyor.

Daha önce Amsterdam ve Şangay’da olduğu gibi burada da en büyük yardımcımız elimizdeki haritalar oldu. Bir kere şehirler planlı, ve haritalar da ona uygun olunca kendinizin nerede olduğunuzu anlamak ya da gideceğiniz yere ulaşmak çok da zor olmuyor. Biz de trenden indiğimiz gibi haritanın bize gösterdiği istikamette ilerleyerek daha önceden varmayı amaçladığımız Mont Blanc köprüsüne kolayca ulaşıverdik.

Daha önce de sözünü ettiğim Leman gölü Cenevre’de giderek daralarak bir nehir halini alıyor. İşte Mont Blanc Köprüsü de biraz göle biraz nehire benzeyen su üzerine yapılmış. La Rhone nehrinin Leman gölünü bir uçtan besleyen bir uçtan da tahliye eden bir özelliği olduğunu da bu arada hemen eklemeliyim. İnsanlar bazı yerleri gezerken “Aaaa bu bizdekine ne kadar benziyor” duygusu yaşayabiliyor. Biz de Mont Blanc Köprüsü’nden yürürken kendimizi Galata Köprüsü’nde yürüyor hissettik bir ara. Köprüden karşıya geçince küçük bir tren görüntüsü verilmiş araçlarla kısa bir şehir turu yaptık. 35-40 dakika süren bu gezide genel hatları ile şehrin meydanını, katedralini, üniversitesini, müzelerini gösteriyorlar.

Bazı ülkelerin bazı şehirlerinin en yüksek, en büyük gibi bazı “en”lerinin olduğunu biliriz. Cenevre’de bu konuda Leman gölü üzerine yaptıkları su fıskiyesi ( Jet d’Eau) ile övünüyorlar. Gerçekten de saniyede 500 litre suyu 140 metre yüksekliğe çıkaran fıskiyenin dünyada eşi olmadığı söyleniyor. 20-25 kilometre uzaklıktaki Nyon’dan bile görülebilen bu fıskiye gerçekten şehre ayrı bir güzellik katıyor.

Cenevre’de birkaç saat geçirdikten sonra geldiğimiz gibi tren yolculuğunu tercih ettik. Tren istasyonuna giderken ana cadde üzerinde hemen solda “İstanbul Kebap” yazısını görünce acıktığımızı hatırladık. Ağırlıklı olarak dana, kuzu ve tavuk döner üzerine çalışan mekanda ayran eşliğinde birer dürüm yedik. Doğrusunu söylemek gerekirse hizmet kalitesi gözlemlediğimiz İsviçre standardının altında gibi geldi bana. Neyse, hesabımızı ödeyip (İki kişi 31 CHF) geldiğimiz şekilde trenle Nyon’ döndük.

Oğlum işten biraz erken dönüp bize “ Buraya 10-15 kilometre uzaklıkta şirin bir yer var sizi oraya götüreceğim” deyince hemen harekete geçtik. 400 metre kadar yükseklikteki Nyon’dan 1050 metre yükseklikteki Saint-Cergue’ye giderken arabamız sanki yeşillikler arasındaki tatlı kıvrımlı yollardan adeta dans eder gibi ilerliyordu. Yerleşim yerine biraz yaklaştığımızda göl ve dağ manzarasını seyretmek için uygun bir yerde biraz mola verdik. Gerçekten de aşağılara doğru baktığımızda Alp dağlarındaki Mont Blanc tepesinin karlı zirvesinin muhteşem ve büyüleyici görüntüsünün seyrine doyum olmuyordu. Bu arada bir çok amatör ve profesyonel kameranın buradaki görüntüleri kalıcı hale getirdiğine de tanık olduk.

Jura dağlarının yamacına yerleşmiş olan Saint-Cergue’nin 2000 kadar nüfusu var. Doğal güzelliği ile de haklı olarak bir üne kavuşmuş. 21 kilometrelik pisti ile de kış sporları için farklı seçeneklerden biri olarak değerlendiriliyor. Meydanı, otelleri, kafeleri ve diğer alışveriş merkezleri ile çok sevimli ve şirin bir görüntüsü olduğunu söyleyebilirim. Haa biz buraya araba ile geldik ama aynı güzergah da tren de çalıştığını belirtmeliyim.

26 Eylül gününü Leman gölü üzerinden vapurla Fransa’ya geçiş olarak planlamışken havanın yağmurlu olması nedeni ile bu programımızı erteledik ve Nyon’da küçük bir gezinti ile birkaç ufak tefek alış veriş yaptıktan sonra eve döndük. Öğleden sonra işten erken dönen oğlum bizi Nyon’a 25 km. kadar uzaklıktaki Cenevre’ye götürdü. Önceleri biraz dinmiş gibi olan yağmur orada yeniden yağmaya başladı. Oradaki birkaç saatimizi kapalı mekanları gezerek ve kafelerin birinde içeceklerimizi yudumlayarak geçirdik. Cenevre’yi daha ayrıntılı görme isteğimizi de gelecek güneşli günlere bırakarak tekrar Nyon’a döndük.

Zaman olarak da akşam yemeği vakti yaklaştığından oğlum bizi daha önceden arkadaşları ile de gitmiş oldukları ” De la Croix Verte Restaurant” adlı mekana götürdü. Yemek siparişi konusunda iletişim yetkisini oğlumuza bıraktıktan sonra beklemeye koyulduk. Ancak fazla bir bekleme olmadan yiyeceklerimiz ve içeceklerimiz servis edilmeye başlandı. Dana carpaccio, sebze ile zenginleştirilmiş dana fleto, mozeralla peynirli salata hatırladığım aklımda kalan yemeklerdi. Tabi “Chianti” markalı şarap da unutulmamıştı. Daha sonra soframıza dahil olan oğlumun iş arkadaşı Osman Beyle birlikte masamız tam bir memleket masası haline gelmiş ve tatlı anılar bölümünde çoktan yerini almıştı.

İsviçre’deki ikinci günümüzü müze ziyaretine ayırdık. Misafir bulunduğumuz Cenevre’nin Nyon kasabasının 18-20 bin nüfuslu bir yer olmasına rağmen üç müzeye sahip olmasına doğrusu çok şaşırdık. Şehir merkezinde birbirine yürüme mesafesi uzaklıktaki bu müzelere ulaşmak çok da zor olmadı. Nerede ise öğleye kadar bir zaman içinde bu ziyaretlerimizi tamamlamış olduk.

Roma Müzesi olarak adlandıran (Bassilique Musée roman) müzenin sloganının “julius Ceaesar’ın ayak izleri” olarak belirlendiğini öğrendik. Büyükçe bir mahzen biçimindeki kalıntının son 2009 yılında restore edilerek M.Ö. 1. YY. ait eserleri barındırdığı bizim ulaştığımız bilgiler arasındaydı. Müzede İmparatorluğun Iulia Equestris kolonisinin Nyon’da bulunduğu döneme ait eserlerin ağırlıklı olarak sergilendiği belirtilmektedir.
1574 ile 1583 yılları arasında edilmiş olan Nyon şatosu (Château Musée historique) 1988 yılından beri müze olarak hizmete açılmış. En son 1999-2006 yıllarında restore edilen yapının içinde o döneme ait eşyalar sergilenmekte, ayrıca da şatoda yaşayanlar ve yaşananlar hakkında çeşitli bilgiler sunulmaktadır. Şatonun ön bahçesinden Leman gölü ile bütünleşen şehrin enfes görüntüsünün de seyrine doyum olmadığını eklemeliyim.

[Show as slideshow]

Leman müzesi de adını Nyon şehrinin kıyısına yerleşmiş olduğu Leman gölünden almaktadır. Müze değişik ve eğlenceli bir yaklaşımla gölün kültürel, fenni ve ekonomik yönünü ziyaretçilere sunmaktadır. Bu kapsamda eskiden bu güne gölde sürdürülen balıkçılık teknikleri açıklanmakta ve gölden çıkarılan nesneler müzede sergilenmektedir.

Gerek buradaki müzeleri ve gerekse daha önce Almanya’da bir arkadaşımı ziyaret ettiğim sırada bana gezdirdikleri müzeyi gezerken bazı ülkelerin hiç olmayan ya da çok az bir parçacığına sahip oldukları tarihi eserleri öylesine abartılı biçimde koruyup cilalayıp sergilediklerine tanık oldum ki sonrasında da ülkemizin belki bunun bin katı sahip olduğu tarihi değerlerini ve onlara karşı ilgisizliğimizi ve kayıtsızlığımızı hatırladım…

Toprak genişliği olarak bizim Konya ilimizden biraz daha büyük ve 7-8 milyon nüfusa sahip olan İsviçre’nin 18-20 bin nüfuslu kasabası Nyon’un penceresinden bu ülkeyi değerlendirmek ne derece doğru olur pek bilemiyorum. Ama yine de bana ilginç gelen bazı tespitleri paylaşmak isterim.

Öncelikle yeşillik ve su kaynakları bakımından Tanrı’nın bu ülkeye son derece cömert davrandığını söyleyebilirim. Tabi insanlar da aynı şekilde bu cömertliğe karşı saygılı ve sorumlu davranabilmeyi becermişler. Geometrik bir harika diyebileceğimiz şekilde sıralanmış üzüm bağları, özenle çiçeklenmiş park ve meydanlar bizdeki “Bakarsan bağ olur, bakmazsan dağ olur” ata sözünün doğruluğunu bir kez daha hatırlatıyor. İstanbul için boğaz neyse, kıyılarına adeta bir kolye gibi dizilmiş Cenevre, Nyon, Lozan ve Montrö şehirleri için de Leman gölü aynı önemde sayılabilir.

[Show as slideshow]

Küçük bir kasaba olmasına rağmen şehir merkezinde sürekli temiz ve içilir suların aktığı çeşmelerin bolluğu da bir başka hayranlık uyandırdı bizde. Bu çeşmelerden akanın sadece su değil biraz da estetik olduğunu söyleyebilirim. Kurnaların biçimi, çiçeklerle bezenmiş kaideleri şehrin güzelliğini bütünlüyordu adeta.
Temizlik konusunda gösterilen özen her an ve her yerde fark ediliyor. Hiç bir şey kendi haline bırakılmamış ve kurala bağlanmış adeta. Çöplerin atılması için ayrılan yerlerde kağıt, şişe, plastik, ev eşyası gibi 5-6 çeşit çöp atma kutularının bulunduğunu, ayrıca bunların da kendi içinde (beyaz şişe, yeşil şişe, kahverengi şişe şeklinde) bölümlendiğini, bu gereçlerin dışında yanında hiç bir döküntü çöp malzemesinin bulunmadığını, ve herkesin de bu kurallara uyduğunu da gözlemledim.

[Show as slideshow]

Her şeyin insana odaklı olarak düzenlendiğinin en önemli göstergesinin trafikte yaşandığına tanık oldum. Yerleşim yeri küçük bir kasaba olduğu için pek fazla trafik ışığına da rastlamadım. Toplu ulaşımın daha çok belediye arabası ve trenle yapıldığını ve şehirler arasında çalışan yolcu otobüsüne de hiç rastlamadığımı eklemeliyim. Özellikle de yayaların inanılmaz bir üstünlüğünü ve ayrıcalığı olduğunu da itiraf etmeliyim. Yayaların araçları kontrol etmesinden çok araçlar yayaları kontrol ediyor diyebiliriz. Sadece karşıya geçmeye çalışana değil, araçlar nerede ise geçme kararını vermesi için geçen bekleme süresini de bireye tanıyor sanki. İşin en ilginç yanı bu içselleştirilmiş bir kural olduğu gibi geçiş sırasında yaya ile sürücü gayet sevecen biçimde selamlaşmayı da eksik etmiyor.
Neyse şimdilik genel giriş yeterli sanırım. Buradaki diğer izlenimlerimizi farklı başlıklar altında vermeye devam edeceğiz. Bizi izlemeye devam edin ….

Yurt dışı gezilerimizde gerek kaldığımız dost ve akraba evlerinde ve gerekse otellerde ilk ve en çok dikkatimizi çeken husus alafranga tuvalet olarak kullandığımız, adına da klozet dediğimiz ev gereçlerinde bizim ülkemizde olduğu gibi taharet musluğu kısmının bulunmaması idi. Her türlü konforu düşünen bu zihniyetin bu küçük ayrıntıyı düşünememesi bizi hem güç durumda bırakmış hem de çok tuhafımıza gitmişti. Tabii ben de bu durumda taklit, tamir uyarlama konusundaki Türk zekasını devreye sokarak çözümün bir parçası olmak için harekete geçtim ve bavulumuzla götürdüğümüz alüminyum taharet çubuğunu orada bulabildiğim teknik imkanlarla Amsterdam ve Şangay’dan sonra İsviçre’deki Nyon kasabasında oğlumun kaldığı evin tuvaletine monte ettim. Görüntü olarak pek estetik olmasa da işlevselliği ile iyi puan aldığımı söyleyebilirim.

Daha sonra Çin gezimizde bu düzeneğin ( En son evimizin yanındaki Bauhaus mağazasında Türkçe göstergeli versiyonunu da gördüm ve resmini de çektim.)  Kore yapımı oldukça geliştirilmiş modeline de rastladım. Çocuklarımın diğer tuvalete monte ettirdiği bu cihazın hem elektrik hem su bağlantısı olduğu için yandaki ekranında oturulan kısmın ısıtılması, kullanılan suyun ısısı, basıncı, kadın erkek konumuna göre açılandırılması ile ilgili dijital düğmeleri mevcuttu. Tabi yaklaşık 300 Euro kadar bir maliyeti olduğunu da hemen belirtmeliyim.

Tabi bizimkinin ona göre çok daha az bir maliyeti olmuştu. Tüm ilgilenenlere duyurulur.

Çok değil, 8-10 sene öncesine kadar yurt dışına çıkabileceğime hiç ihtimal vermiyordum. Ancak çocuklarımızın yurt dışında bulunması ve onların davetine icabet şeklinde gelişen kader ikramı ile bu süre içinde  eşimle birlikte üç kez Hollanda’ya ve iki kez de Çin’e gitme fırsatını yakaladık. Bu vesile ile de Amsterdam, Lahey, Şangay, Pekin  gibi şehirler ile birlikte oralara yakın durumda bulunan Belçika’nın Brüksel ve Almanya’nın Mainz şehrini de gezi listemize ekledik. Bu defa da 24 Eylül tarihinde küçük oğlumun İsviçre davetini alınca yurt dışı gezilerimize bir yenisini daha ekleme şansını yakalamış olduk.

İstanbul’dan anılan günde sabah 8.30 civarında kalkan uçağımız üç saatlik bir yolculuktan sonra Cenevre hava alanına indi. İstanbul’da gayet günlük güneşlik bir hava bizi uğurlarken Cenevre’de  yağmurlu bir hava ile karşılandık.. Hava alanından 15-20 dakikalık bir tren yolculuğu bizi oğlumun oturmakta olduğu Nyon kasabasına ulaştırdı. Evde biraz dinlendikten sonra bu küçük kasabada oğlum bize kısa bir tanıtım gezisi yaptırdı. Bu  gezi sonrası hem bu kasabayı kaba hatları ile tanımış, hem de bir iki günlük gezi planını da kafamızda şekillendirmiş olduk.

Ben önceleri ülkeleri ayıran sınırların ötesinde bambaşka dünyaların olacağını tahmin ediyordum. Fakat gördüm ki ilk bakışta dünya coğrafyası ve onun içinde yaşayan insanlar ve tüm canlılar ortak bir bütünün parçaları gibi geldi bana. Aynı güneşte ısınıyorlar, aynı mehtabı seyrediyorlar, sokaklarındaki güvercinleri, serçeleri yani her şeyi ile aynı ülkenin bir devamı kanısı uyandırıyor tüm dünya toprakları. Ama ne var ki zaman içinde durumu daha ayrıntılı inceleme fırsatı bulduğumda insanların kendilerine emanet edilen bu coğrafyayı bilimin ve aklın önderliğinde ya her manada yaşanabilir bir ülke haline getiriyorlar, ya da cehaletin ve bencilliğin kılavuzluğunda gelecek nesillere hiç de hayır ile yad edilmeyecek bir miras bırakıyorlar.